EL PERIÓDICO DE OTXARKOAGA

Duela egun batzu (hilaren 2an), zutik zegoen zuhaitz eder bat hil zitzaigun. Enbor loditxoa baina oso bizia zen bera. Gure lurrean hasi, hazi eta hezia. Joxemiel Bidador zen bera, 40 urte bete gabeak zituen oraindik.
Altsasun bizi izan zen, Kaputxinook geneukan seminarioan, 1981tik 1984ra , berak hamar urte zeuzkanetik hamairura bitartean
Garai hartan, bolondres moduan euskarazko klaseak ematen genituen eta bera hutsetik hasi eta ekin zion ikasteari. Gure hizkuntza hain gustoko egin zitzaionez sekula ez zion utzi hasitako bideari.
Arrez geroztik bere zuztarrak ikertzen jarraitu zuen eta ez zion inoiz lan honi amore eman. Are gehiago, etorkizunera begira asmo ugari zituen.
Joxemielek asko maite zuen gure Sakana eta bere barrenean ondo zuztartuta zeukan gure lurraldea. Horrexegatik, Sakanako Euskal Idazleen Antologia liburua idatzi zuen. Denbora asko eskaini zion lan honi eta gure herrietako pertsona askorekin elkartu zen liburu eder hau argitaratzeko.
Gure hizkuntzaren etorkizunak enbor eder bat galdu du betirako eta honek, laguna izateagatik eta gure hizkuntza maite dudalako ere, mina ematen dit. Baina onartzen dut eta bihotz-bihotzetik hauxe diot: Agur eta ohore Joxemiel.

Zutik zegoen zuhaitza erori zaigu.
Itxaropenez beterik zegoen zuhaitza,
udaberria gertu, berriro loratzeko gogoan,
ez da gure bistan loratuko.
Ez dugu gure artean gehiago ikusiko.
Baina bai, gure bihotzetan loratuko da,
betirako izango dugu gure artean.
Gure barruan bere txokoa zeukana
ez du bere lekua galduko.
Eta gu, aurrerantzean,
itxaropenez beterik,
bere bizitzak emango digun indarrez
gure bidea, gero eta zabalagoa, egingo dugu.
Danok Jaungoikoaren eskuetan geratu arte.

Popularity: 9% [?]

Krisialdi sakon baten barruan gaudela esaten digute eta badirudi egia dela. Jende asko lan gabezian geratzen ari da. Irabazten dugun diruarekin, gero eta gauza guttiago eros dezakegu eta Banketxeak ez dira gutaz fidatzen. Eta honetan datza arazorik handiena, konfidantza arloan. 

Denok, gero eta gauza gehiago eduki nahi dugu, gero eta hobexeago bizi nahi dugu eta hobe bizitzeko, gure barruan ez dauden gauzetan jartzen dugu gure pentsamendua, ahalmena eta azkenean, gure gogoa.
Pentsamendu hau medio, besteak gu bezalakoak ez direla uste dugu, ez dira benetako pertsonak; askotan, gure menpean egoteko ia ia esklaboak bezala hartzen ditugu.
Oso gogorra naiz pentsamendu hau botata? Ez dut uste eta horretarako eredu txiki bat, (hainbeste daude!), ekarri nahi dut hona.
Lanean nagoen Santa Marinako ospitalean, gero eta jende gehiago familiarik gabe izaten da. Lan egin behar da eta ez dago denborarik edo aukerarik, nahiz eta famiiakoak izan, gaixoekin egon ahal izateko. Eta zer egin? Bakardadean utzi? Askotan hau gertatzen da, ordu asko pasatzen dituzte gure gaixoek aldamenean inor ez dutelarik. Baina badago beste aukera bat. Burua argia izaten dugu beharrari aurre egin behar diogunean. Badira, zorigaitzez, beste lurraldeetatik etorri eta langabezian daudenak eta hoiengan erortzen da askok erantzun ezindako arduren zama. Baina familiakoengan dago, nahiz eta egoera larrian egon, erabakiak hartzeko eskumena. Beraiek jartzen dituzte baldintzak. Eta hauek nahiko gogorrak dira: egunean, zortzi orduz gaixoak zaintzen aritu eta lan egindako ordu bakoitzarengatik, sei euroko soldata jaso; inolako asegururik gabe; sei euro, besterik ez! Danok dakigu zein nekagarria den ospitale batean gaixo baten ondoan egotea eta langile hoiengan erortzen da ardura. Azkenean, gaixoa hiltzen bada, badakite zer datorkien ondoren. Kale gorria, besterik ez; beste gaixo bat zaindu arte.
Hau al da pertsonak garrantzitsuak izango garan gizarte bat lortzeko bidea? Ez dut uste eta ez baldin baditugu gure jarrerak aldatzen, ez dugu konfidantzan bizitzea inoiz lortuko.

JOSEBA BAKAIKOA

Popularity: 22% [?]

Hiru urtebete badaramat Santa Marina izeneko ospitalean, abade modura. Oso esperientzia ederra da, eta gustura joaten naiz nire lan orduak betetzera. 

Ospitaleraino txirrinduz joaten naiz. Oso aldapatsua izan arren, zoragarria da! Bestaldetik, goitik ikusten diren lekuek –Etxebarri, Basauri, Otxarkoaga eta lekutara ikusten diren mendiak– ikuspegi ederra osatzen dute.
Ospitale honetan lan egiten duten profesionalak oso onak direla argi eta garbi esan dezakegu. Beren portaerak oso humanoak dira, benetan!
Han sentitzen dut, egunez egun, gure bizitzan zehar inportantzia gehiegi ematen diegula gauza batzuei eta ez dutela hainbesterako balio. Jende asko bizi da kate gogor bati loturik, gero eta gauza gehiago edukitzeagatik lan eta lan, bestelako gauzetarako denborarik gabe! Oso bestelako errealitatea bizi dute ohean daudenak. Bakardadean ikusten ditut askotan, nahiz gizon nahiz andreak, inor ez dagoelako beren aldamenean.
Batzuetan, eta gertakizun hau gero eta gehiago ikusten dut, beste lurraldeetatik etorritako gazteak, ordu pila bat pasatzen dira gaixo hauek zaintzen, familiarik ez daukatela eta. Argi eta garbi dago zergatia: ahaide gutxi eta hauek ez dute posibilitaterik haiengana etortzeko, lanean daudelako. Askotan, bere bizitzari azken arnasa ematen dionak ezin du inorekin kontatu, bakartasun hutsean dagoelako. Hau tristezia!
Nik, gizon edo emakume hauek agurtzen ditudanean, gure bizitzan portaera batzuk aldatu behar dugula sentitzen dut. Baina, gai izango ote gara beste modu batean bizitzeko? Hemen dugu gure bizitzari zentzua emateko bide bat.

JOSEBA BAKAIKOA

Popularity: 21% [?]

Ni bizi naizen auzoari Otxarkoagako izena jarri zioten, duela berrogeitazortzi urte inauguratu zutenean. Otxarkoaga izena otso asko duen lekua dela ematen du, eta ez litzateke gauza arraroa izango, iparraldean “Monte Abril” izeneko mendi zabal bat daukagulako. Urte eta erdian, 15.000 biztanlerentzako kaleak, etxeak, era desberdinetako dendak eta bi eliza eraiki zituzten.

Zergatik sortu zen, ordea, auzo hau? Franco, “Generalísimo de los Ejércitos de España”, bisitan etorri zen Bilbora eta gure hiria inguratzen duten mendietako maldetan hainbeste txabola ikusita, eta jende pila bat haietan bizitzen, leku hau deuseztatzea erabaki zuen. Horrexegatik jaio zen gure auzoa. Pisu bateko txabolak deuseztatzeko, sei pisuko txabolak eraiki ziren. 45-50 m2-ko txabolak eta, auzoaren erdian, benetako bizkarrezurra bezala, 6 “rascacielos”. Haiek bai, igogailuak dauzkate, baina beste eraikinak, hor konpon, Mari Anton! Gure auzora duela 48 urte etorri ziren gizon-emakumeek orain 70 urtetik gora dute. Eta zer? Ba, jende asko, adintsuak batez ere, ezin dela kalera atera. Zailtasun gehiegi dute beren gorputzak kaleratzeko; eta gainera, gure auzoa ez da batere laua, leku guztietatik aldapak dauzkagu… hori bai, oso leku aproposa daukagu goitibeheraz ibiltzeko.
Duela 10 urte gure udalak berriztatu egin zuen auzoa, kaleak eta dendak batez ere. Orain, beste itxura bat ikusten dugu gure kaleetan zehar ibiltzen garenean; gainera, “lorategi” batzuk jarri dituzte, baina hemen agertzen diren loreak ez dira Moyua plazan daudenak bezalakoak. Badakizue zergatik… Udalak ez daukalako dirurik gure auzo honetan loreak jartzeko. Hau komeria

Popularity: 11% [?]

Xirimiri

Andaluzian zehar –Malaga eta Sevillan batez ere- ibili naiz urriko zubi luze honetan, hots 9tik 12ra eta liluraturik itzuli naiz.

Andaluziako jende askoren artean iraultzaren biderako ateak irekita daude, ez daudelako gauzak bere horretan onartzeko prest. Pobrezia sakon batean bizi dira asko, baina beti ere itxaropenez beterik.

Sevillan, “Palacio de Congresos” delako eraikin itzelean, mila pertsona baino gehiago bildu ginen. Estatuko leku guztietatik joandakoak, itxura eta mota guztietako jendea. Zertarako bildu horrenbeste pertsona? “Espitualitateak eta etikak beste mundu posible baterako” leloa ikurritzat hartuz eztabaida taldetan lanean jardun ginen. Gure mundu hau aldatzeko hartu behar ditugun bideetaz oso hizketaldi sakon eta ederrak izan genituen, askapenaren teologian barna ere ibili ginelarik. Baina, batez ere, ugari izan genituen eztabaida topaketak gertatu ziren sakonak. Pobrezia 0, askapena –mota guztietakoa- nola bizi e.a. Eta egunei bukaera emateko, jaigiroa. Afrika, Hego Amerika eta Europako leku desberdinetatik etorritako musikalari eta dantzariak.

Topaketaren amaieran, 12ko eguerdian, Espainiako militarrak Madrilen bereak egiten ari zirenean, guk geurea Sevillan. Ia ia bi mila pertsona kolore alaiez jantzirik eta dantzatzen –batukada talde handi batek alaitzen zuen giroa, Sevillako kaleetan barna gindoazela, udaletxera iritsi arte. Gure martxaren aurrealdean, pankarta handi batek zera zioen: “Gure ama lurraren alde eta bizitzaren merkaturatzearen kontra” idatzita. Bukatzeko, pertsona batzuren hitzak eta ni hauekin geratu nintzen: “Pakearen Nobel saria ez datorkio egoki Obamari, beste mundu berri baten alde beren bizitzak eman dutenei, horiei bai datorkie egoki”. Hainbeste dira!

Honetan bukatu ziren hango lanak, baina orain bakoitzak bere bizi-lekuan egin beharko du berea. Konturatu al zara igaro astean, 12tik 18ra, “Pobreziaren aurka”ko astea izan dela. Eta? 1000 miloi pertsona pobrezia gorrian bizi dela mundu honetan. Eta? Bost axola zaigu? Aldaketa sakon bati ekin beharko diogu denok , beste mundu berri batera iritsi ahal izateko.

Popularity: 12% [?]

Xirimiri 

Duela egun batzu, azaroaren 30ean zehazki esateko, Suitzan hauteskundeak izan zituzten. Hainbat konturen artean, musulmanek ototiz egiteko dauzkaten “minarete”ak onartzeko prest zeuden ala ez erabaki behar zuten.
Botoa eman zutenen artean erantzuna oso argia zen. % 57,5 ek ezezkoa eman zuen. Suitzako biztanleek minarete dorreak jasotzea debekatzea erabaki zuten. Honek, argi eta garbi, zera adierazten du: suitzarren artean erradikaltasuna finkaturik dagoela. Baina, suitzarren artean bakarrik?
Zein da errealitatea? Suitzan zazpi miloi pertsona bizi dira. Hauetatik, 300.000 musulmanak dira eta hauetatik, gehienak Bosnia, Kosovo eta Turkiatik joandakoak dira, eta lurralde hauetan, islandarrak oso moderatuak dira, ez dira fundamentalismo hutsean erori.
Europako biztanleok arazo gogor bat daukagu eta emaitza honek argi bistan uzten du: alarmaren ezaugarria da, hiritarren burudefentsa. Gure Mundu honetan, bere orokortasunean ikusita, eta krisialdi ekonomiko larri batean sartuta gaudela kontuan hartuta, herri bakoitza bere ohitura eta erlijio formei lotzen da, eta nekeza izaten da besteena onartzea.
Eveline Widmerrek, Suitzako Justizia ministrak, zera esan du: Hauteskundearen emaitzak, bizatanlegoak islamdar fundamentalismoari dion beldurra adierazten du. Baina, aldi berean, “minarete”ak debekatzea ez da fundamentalismoaren aurka joateko bide egokia.
Ueli Leunbergerek, Suitzako Berdeak alderdiaren lehendakariak zera esan du: “Ondo egindako propaganda baten ondorioa da hau. Suitzako biztanleen aurreiritziekin jolastu egin da”
Pentsa dezagun zer gertatzen den gure artean gurutzearen gaiarekin adibidez eta ez da kontu bakarra. Noiz onartuko ditugu besteak diren modukoak izanda ere? Zergatik gara hain beldurtiak? Ez gara konturatzen desberdinengana hurbiltzeak aberastasuna dakarkigula? Edo zerbait kenduko digutela pentsatzen dugu ba… Jakinduriaren bila joango bagina!
 

Joseba Bakaikoa

Popularity: 11% [?]